Türkiye’nin turizmde elde ettiği başarıyı kalıcı kılabilmesi için elindeki geniş ürün yelpazesini iyi değerlendirmesi, özellikle Anadolu kültürünü öne çıkaran tanıtım çalışmalarına ağırlık vermesi gerekiyor. Eşsiz doğal güzelliklerimiz ve dünyanın en zengin doğal ve tarihi mirasa sahip olmamızın yanında kültürel zenginliğimiz çok. Yemek kültürümüz bunlardan yalnızca biri. Akdeniz bölgesinde turizmde rakiplerimiz olan ülkelerin büyük çoğunluğu tanıtımda mutfaklarını öne çıkarıyorlar. Kendimize baktığımızda, zengin mutfağımızı ve yemek kültürümüzü tanıtmakta potansiyelimizi yeterince değerlendiremediğimiz ortada.
Ülkemize gelen yabancıların çoğunun mutfağımıza ilişkin bilgisi ‘baklava ve şiş kebap’ın ötesine geçmiyor. Ne var ki ülkemizde bir süre kaldıktan sonra çoğunlukla olumlu izlenimlerle ayrılıyorlar. Hatta bu, bazen şaşkınlık veya keşif duygusuna dönüşüyor. Ancak, bu beğeninin devamı gelmiyor. Kendi ülkelerine döndüklerinde mutfağımızın lezzetlerini tatmayı sürdürebilecekleri mutfağımıza ait restoranlar bulamadıkları için ülkemize geldiklerinde başlayan olumlu süreç kesintiye uğruyor. Bu konuda uluslararası yatırımcılarımıza iş düşüyor.
Mutfağımız, çok iyi tanınmamasına rağmen konunun uzmanı birçok kişinin son yıllarda dikkatini çekmeye başladı. Lezzetlerimizi keşfedip, deneyen ve hatta bizim topraklarımıza gelip araştırmalar yapıp yazılar yazan, belgesel filmler çeken yabancıların sayısında ciddi artış var. Bu, bizim kendi zengin yemek kültürümüzü keşfetmemiz ve bunu öne çıkarmamız için de itici bir güç olabiliyor. Yabancıların mutfağımıza duyduğu ilgiyi gördükçe, bunun ne kadar etkili bir tanıtım aracı olduğunun farkına varmamız kolaylaşıyor.
Rehberler olarak gastronomi turizmi olarak adlandırılabilecek bu turizm çeşidinin her geçen gün gördüğü ilgiyi fark ederek bu konuda kendi payımıza düşeni yapmaya çalıştık. Dünyaca tanınan İstanbul’daki Feriye Lokantası İşletmecisi ve Baş Aşçısı Vedat Başaran koordinatörlüğünde TUREB olarak “Gastronomi ve Şarap Rehberliği Uzmanlaşma Eğitim Programı” hazırladık. Osmanlı mutfak kültürüne uzun yıllarını adayan ve Osmanlı Mutfağı’na ait olup da unutulmuş pek çok lezzeti gün ışığına çıkaran araştırmacı-yazar Vedat Başaran gibi bir ustayla böyle bir program düzenlemek rehberler açısından büyük bir şans oldu. Bir haftadan fazla süren bu program çerçevesinde rehberler, Anadolu mutfağı ile ilgili birçok konuda dersin yanı sıra, Mısır Çarşısı, Balık Pazarı, Balık Hali, Sebze ve Meyve Hali, Karaköy Güllüoğlu Baklavaları gibi mekanlara yapılan gezilerle uygulamalı eğitim aldı. Programın eğitmen kadrosu gastronomi dünyasının öne çıkan isimlerinden oluştu.
Profesyonel turist rehberlerinin ülkemize gelen binlerce yabancıyla birebir iletişim kurma gücü düşünüldüğünde, gurme turizminde de rehberlerin eğitimimin ne kadar önemli olduğu açıktır. Bu programa katılan rehber arkadaşlarımız gurme ve gastronomi turlarında artık uzmanlaşıp etkin tanıtım yapabilecekler, yeni tur programları oluşturabilecekler. Konuyla ilgili çalışması olan veya çalışmak isteyen seyahat acenteleri programa katılmış olan rehberlerle irtibata geçerek ortak çalışmalar yürütebilirler.
Turist Rehberleri Birliği-TUREB’in hazırladığı gastronomi uzmanlık eğitim programı öncü olmalı, bu ve buna benzer programlar gerek kamu kurumları gerekse konuyla ilgili özel sektör kurumları tarafından desteklenmeli ya da örnek alınmalıdır. Dünyada yemek ve turizm ilişkisinin her geçen gün önemi artmakta ve gurme turları en çok satan turizm ürünü olarak ön plana çıkmaktadır.
