Şarap Nasıl Bekletilmeli, Beyaz ve Kırmızı Şarabın Bekletilmesinde Fark Var Mıdır?
Şarap şişede bekletildiği sürece öncelikle mantarın kuruyup hava geçirmemesi için yatay durumda muhafaza edilmeli, bu suretle mantarın daima nemli kalması sağlanmalıdır. Ayrıca doğrudan ışık ve aşırı ısı farklılıklarından korunmalı, özellikle 25 derecenin üzerinde sıcaklıklara veya şarabın donmasına müsaade edilmemeli, tercihen 15 derece dolaylarında bir sıcaklık ortamı sağlanmalıdır. Genel kanaat şişelerin bekleme sürecinde fazla hareket ettirilmemeleri ve özellikle kırmızı şarabın sedimentlerini kıpırdatmamak yönündedir. Kırmızı ve beyaz şarabın bekletilme yöntemlerinde farklılık yoktur, süre ise her şarabın türüne göre değişir.
Şarabın Servis Derecesi Ne Olmalıdır?
Genellikle beyaz ve rose şaraplar soğutularak, kırmızı şaraplar ise oda ısısında içilir. Soğuk şarap için 15 derece uygun içim kıvamı olmakla beraber servis biraz daha soğuk yapılır zire içene kadar geçen süre içinde bardakta veya elde biraz daha ısınacağı hesap edilmelidir. Öte yandan kırmızı şarap ise oda ısısından fazla ısıtılmamalıdır (20 derecenin üstünde alkol tadı baskın çıkmaya başlar ve şarabın dengesini bozabilir), örneğin şişe kalorifer yanına bile konmamalıdır.
Şarap Bardağının Bir Özelliği Varmıdır?
Öncelikle şarap bardağı yarıdan fazla dordurulmamalıdır. Bu sayede bardak elde hafifçe döndürülecek, içindeki şarap usulen dalgalandırılacak ve yükselen 'aroma'si hissedilebilecek fakat aynı zamanda bardak taşmayacatır. İdeal şarap bardaği ayaklı olmalıdır - bardağı elle tutup ısısını yükseltmek yerine ayaktan tutmak buna mani olacak, ayrıca ayaktan tutup bardağı döndürerek rengi izlemek, şarabı dalgalandırmak daha kolay olacaktır. Şarap bardaklarının balon şeklinde olup ağzının dar olması kaliteli şarapların aromasının bardakta biraz daha uzun süre hapsedilip duyumlanabilmesi içindir. Hatta bu nedenle derinliği olan olgun şaraplarda daha büyük boy bardak kullanılıp bu duyum keyfinin uzatılmasına özen gösterilir. Konnosörler bardağın renksiz, düz, kesme olmayan ve mümkün olduğu kadar ince camdan yapılmış ve ince kenarlı olmasını tercih ederler.
Şarabı Havalandırmak 'Decant' Etmek Şartmıdır?
Şarabı 'decant' etmek, yani şişesinden başka bir 'özel' şarap kabına boşaltmanın öncelikle ve tek amacı beklemekten oluşmuş olan 'sediment' tortularının arındırılması, ve bardağa geçip ağıza hoş olmayan tadımlar vermesine mani olmaktır. Bu özellikle uzun süre bekletilen kırmızı şaraplar için söz konusu olabilir. Böyle durumlarda şarap şişesi fazla hareket ettirilmeden şarap özel kaba boşaltılır, fakat sonuna doğru sediment tortularının özel kaba geçmemesi için şişenin dibinde bir miktar şarap kalmasına göz yumulur. Bazı kimseler şarabın bu bosaltma esnasında havalandığına ve bunun yararına inanmaktadır. Genel kanı bu tür sübjektif değerlendirmelerin içenin keyfine bağlı olduğu yönündedir. Beyaz şaraplar genellikle fazla bekletilmediği için bu tür işleme gerek kalmamaktadır. Ancak az da olsa bazı beklemiş beyaz şaraplarda olabilecek tortular için şarabın doğrudan şişeden bardağı dikkatle dökülmesi daha uygun olacaktır, zira 'decant' edilmesi halinde havayla temas eden beyaz şarap daha çabuk ısınacak ve içim ısısı gereksiz yere yükseltilmiş olacaktır.
Şarap Satın Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?
Şarap satın alırken dikkat edilmesi gereken unsurların en önemlisi doğru şarap seçimidir. Her şarap eskitilmeye elverişli değildir.
Şarap satın alırken dikkat edilmesi gereken diğer bir önemli husus da, şarabın satın alındığı mekanın sahip olduğu saklama koşullarıdır. Doğru saklama koşullarına sahip olmayan mekanlarda satılan şarapların bozulma ya da özelliklerini yitirme riski vardır.
Şarap Saklarken Nelere Dikkat Edilmeli?
Şarabı diğer içkilerden ayıran en önemli özelliklerden biri yaşayan bir varlık olmasıdır. Her şarap, tıpkı insan gibi doğar, gelişir, bir süre sonra yaşam eğrisi inişe geçer ve en nihayet canlılığını yitirir. Oldukça hassas bir yapıya sahip olan şarap, uygun saklama koşullarında korunmazsa bozulur ve gelişimini sürdüremez.
Tarih boyunca şarabı bozulmadan saklayabilmek için çeşitli kaplar ve yöntemler kullanılmıştır.
Antik çağlarda, şarap toprak testilerde -amforalarda- saklanmaktaydı. Isı yalıtım özelliğinden ötürü tercih edilen testiler, şarabın ışığa maruz kalmasını da engellemekteydi. Genellikle toprak altında saklanan testilerin ağzı, şarabın havayla temasını engellemek için mühürlenirdi. Bugün dahi, Anadolu'nun bazı bölgelerinde hala testide saklanan şaraplara rastlamak mümkündür.
Testilerin içi sırla kaplı olduğundan şarabın lezzetine olumlu veya olumsuz bir etkileri yoktu. İlk defa Romalıların şarapçılıkta kullandığı fıçılar ise testiler gibi nötr kaplar değildi. Fıçı şarapçılık tarihinde kısa sürede önemli bir yer edindi.
Şaraba çeşitli lezzet ve kokuların geçmesini sağlayan fıçılar genellikle meşe ağacından üretilmektedir. Gözenekli bir yapıya sahip meşe fıçılar, çok az miktarda oksijeni şaraba geçirerek sağlıklı gelişimini sürdürmesini sağlarlar. Bir tür ahşap olan mantar tapalar da aynı nedenle şarapçılıkta kullanılmaktadır.
Şarabın saklandığı bir diğer kap da bilindiği gibi şişedir. Şaraba herhangi bir lezzet katkısı olmayan şarap şişelerinin yatık saklanmasının sebebi, mantar tapasının sürekli şarapla temas etmesini sağlayarak, kurumasını ve çatlaması engellemektir. Çatlayan mantar hava geçirmeye başlayacağından, şarabın okside olmasına neden olacaktır.
Şarapların saklandığı yerin ısısı şaraplarıyla ünlenmiş Fransız şatolarının taş mahzenlerinin ya da güneş ışığı almayan ve şömine bulunmayan serin odalarının sıcaklığında olmalıdır ki, bu sıcaklık 16 – 18 °C civarındadır. Mahzenlerin belli oranlardaki nemli ortamı da, şarap şişelerinin saklanması için ideal ortamı sağlamaktadır. Nem sayesinde yatık saklanan şişelerin mantarlarının dışarıdan da kuruması engellenir.
Sadece bir içki olmanın ötesine geçerek keyifli bir merak ve hatta hobi haline gelen şarabı saklamak için günümüzün modern yaşam alanları bizlere nadiren bir ortaçağ mahzenine sahip olma ayrıcalığını sunmakta! Günümüzde, mahzenlerin görevini, artık ideal saklama koşullarını sağlayan şarap dolapları görmeye başladı. Özellikle nadir ve değerli şaraplar başta olmak üzere tüm şarapların, şarap saklama dolaplarında korunması önerilmektedir. Bu dolaplar bütün ideal saklama koşullarını şarapseverlere sunmaktadır.
Şarap İçerken
Kırmızı şaraplar içilmeden en az 30 dakika öncesinden havalandırılmalıdır
Kırmızı şarapların aroma ve bukelerini kadehte toplayabilmek için bombeli ve büyükçe kadehler tercih edilmektedir. Ayrıca, bu tür kadehler yeterince havalandırılmamış kırmızı şarapların servis edildikten sonra oksijenle temasını azamiye çıkararak 'uyandırılımasını' çabuklaştır
Beyaz şarapların kadehte çabuk ısınmasını engellemek için nispeten daha ufak kadehler önerilir.
Şampanya kadehleri uzun ve ince olmalıdır. Bu kadehler şampanya veya köpüklü şarabın havayla temas ettiği yüzeyi küçülterek gaz yoğunluğunun azalmasını geciktirecektir. Ayrıca butür kadehlerde kabarcıkların yükselişi gözlemlenebilmektedir. Geniş ağızlı bir kadeh ise köpüklü şarap veya şampanyanın içindeki gazın çok çabuk kaçmasına neden olur